← MediAcil ana sayfa
MEDİACİL AKADEMİ · TAM KONU PAKETİ 003

Akut İskemik İnme

Erişkin acil tıp · Temel kılavuz: AHA/ASA 2026 · 12 Kasım 2026

Özet

Akut iskemik inme, serebral arter tıkanıklığının neden olduğu zaman duyarlı nörolojik acildir. Son normal görülme zamanı, sakatlayıcı defisit, damar görüntülemesi ve kurtarılabilir beyin dokusu reperfüzyon kararını belirler.

Yalnız sağlık profesyonellerine yönelik kaynaklı eğitim materyalidir; klinik değerlendirme, lokal protokol ve uzman kararının yerine geçmez.

1. İlk değerlendirme

ABCDE, glukoz, vital bulgular, son normal görülme zamanı, antikoagülan öyküsü ve NIHSS değerlendirilir. Düşük NIHSS büyük damar oklüzyonunu ve fonksiyonel açıdan önemli inmeyi dışlamaz; posterior dolaşım semptomları özellikle sorgulanır.

2. Görüntüleme

Kontrastsız BT/MR ile kanama dışlanır. BTA/MRA ile büyük damar oklüzyonu incelenir; perfüzyon BT veya MR DWI/FLAIR seçilmiş geç veya başlangıcı bilinmeyen olgularda doku temelli seçim sağlar. Uygun trombolizi geciktirecek gereksiz ileri incelemelerden kaçınılır.

3. IV tromboliz

2026 AHA/ASA: İlk 4,5 saatte uygun hastada tenekteplaz 0,25 mg/kg (en çok 25 mg) tek IV bolus veya alteplaz 0,9 mg/kg (en çok 90 mg; %10 bolus, kalan bir saatte infüzyon) önerilir. Tromboliz öncesi KB <185/110 mmHg; sonrası ilk 24 saat <180/105 mmHg. Kontrendikasyon ve fonksiyonel defisit değerlendirmesi zorunludur.

4. Genişletilmiş pencere ve trombektomi

Otomatik perfüzyonla kurtarılabilir doku gösterilen seçilmiş hastalarda 4,5–9 saat veya uyanma inmesinde uygun kriterlerle IVT makul olabilir. ICA/M1 büyük damar oklüzyonunda 24 saate uzanan seçilmiş EVT endikasyonları vardır; baziler arter oklüzyonunda mRS 0–1, NIHSS ≥10 ve PC-ASPECTS ≥6 gibi kriterleri karşılayan hastalarda 24 saate kadar EVT önerilir.

5. Destek tedavisi ve komplikasyonlar

Hipoglisemi, ateş ve aspirasyon riski düzeltilir. Yoğun 80–130 mg/dL glukoz hedeflenmez. Tromboliz sonrası ilk 24 saatte rutin antitrombotikten kaçınılıp kontrol görüntülemesi yapılır. Hemorajik dönüşüm, serebral ödem, disfaji, pnömoni ve VTE izlenir.

6. Sekonder korunma

Etiyolojiye göre antiplatelet veya oral antikoagülan stratejisi, lipid kontrolü, kardiyak izlem, rehabilitasyon ve risk faktörü düzenlenir. Af ilişkili inmede antikoagülan başlama zamanı infarkt büyüklüğü ve kanama riskine göre seçilir.

Multidisipliner görsel, video ve laboratuvar bağlantıları

MediRadyoloji: BT, BTA, perfüzyon, DWI/ADC ve anjiyografi; MediLaboratuvar: glukoz ve koagülasyon; MediReferans: inme ayırıcı tanısı ve antitrombotikler.

Doğrulanmamış hasta görseli veya üretilmemiş EKG videosu kullanılmadı. Özgün proje medya varlıkları, lisans/mahremiyet ve teknik doğrulama sonrasında gömülecektir.

EKG MobilMediRadyolojiMediLaboratuvarMediReferans

Klinik olgular — kurgusal

Olgu 1 — M1 oklüzyonu

67 yaş, sağ hemipleji/afazi, NIHSS 18, son normal 90 dakika, sol M1 oklüzyonu. IVT ve EVT uygunluğu paralel değerlendirilir.

Olgu 2 — Baziler oklüzyon

63 yaş, dizartri, diplopi, bilinç kötüleşmesi, BTA baziler oklüzyon: havayolu ve acil nörogirişimsel değerlendirme.

Kaynakça ve güncel kılavuzlar

  1. AHA/ASA Acute Ischemic Stroke 2026

Bilgi değerlendirme — açıklamalı yanıtlar

Öğrendiklerinizi sorularla pekiştirin; yanıtı görmek için ilgili soruyu açın.

MediAcil · AYRIVON YAZILIM · Eğitim amaçlı sürüm 1.0 · Yapay zekâ destekli derleme; bağımsız uzman doğrulaması yapılmadı.